20 Νοε 2016

«Επάγγελμα σκιτσογράφος» στη Σχολή Εφαρμοσμένων Τεχνών Ορνεράκης

Ετοιμάζομαι! Είμαι η κεφάτη καλεσμένη του κεφάτου Κέντρο Εφαρμοσμένων Τεχνών Ορνεράκης. Θέμα της παρουσίασής μου;
«Επάγγελμα σκιτσογράφος». Εφημερίδες, περιοδικά, εικονογραφήσεις, κόμικς, αφίσες, μυστικά, ετσετερά-ετσετερά, η Ιζόλα και τα πάντα όλα.
Η πρόσκληση είναι ανοιχτή για όλους τους φίλους. 





11 Νοε 2016

Βόλος – Συναντήσεις, γνωριμίες και γενέθλια

Τρίτη 1 Νοεμβρίου
Είχα καιρό να ταξιδέψω λόγω εκείνου του κατάγματος, αλλά μόλις αποκαταστάθηκε η βλάβη, δέχτηκα με χαρά την πρόσκληση της Τασούλας Τσιλιμένη, αναπληρώτριας καθηγήτριας του πανεπιστημίου Θεσσαλίας, για μία διάλεξη (παρουσίαση του θέματος «Επάγγελμα σκιτσογράφος» και εργαστήρι) στους μεταπτυχιακούς φοιτητές του τμήματος Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.
Η μέρα ήταν ηλιόλουστη, η διαδρομή ευχάριστη κι εγώ είχα μεγάλα κέφια. On the road again ♫.
Ούτε που κατάλαβα πότε έφτασα στον Βόλο. Εκεί με περίμενε γιορτή. Κυριολεκτικά. Με εκλεκτή παρέα σ' ένα εύθυμο τραπέζι γιορτάσαμε τη συνάντησή μας και τα γενέθλια του Βασίλη Αναγνωστόπουλου.

Βασίλης Αναγνωστόπουλος, Τασούλα Τσιλιμένη κι εγώ.
Πολύ χαρούμενοι για τη συνάντησή μας!
Επιτέλους γνώρισα την Τασούλα Τσιλιμένη. Με τις ευκολίες που μας δίνει το διαδίκτυο συνεργαστήκαμε από απόσταση στο βιβλίο της «Οι ιστορίες του Σάββα-Πώς να επιβιώσετε από τους γονείς όταν πάτε σχολείο» που κυκλοφόρησε πριν από λίγες μέρες από τις εκδόσεις Πατάκη. Είχε ήδη προγραμματιστεί η παρουσίασή του σε κεντρικό βιβλιοπωλείο της πόλης και ήταν θαυμάσια ευκαιρία να παρευρίσκονται και οι δύο δημιουργοί του βιβλίου.


Εγώ, η Τασούλα Τσιλιμένη και ο Κώστας Μάγος.
Η συνάντηση με τον Κώστα Μάγο ήταν μία από τις ευχάριστες εκπλήξεις που μου επιφύλαξε αυτό το ταξίδι. Είχαμε συνεργαστεί πριν από χρόνια στη δημιουργία μιας σειράς βιβλίων του προγράμματος εκπαίδευσης των παιδιών της μουσουλμανικής μειονότητας της Θράκης. Τα βιβλία αυτά είχαν γίνει με αγάπη και συγκίνηση, γιατί με τη Θράκη –και ιδιαίτερα με την Κομοτηνή– με δένουν μερικά ευτυχισμένα χρόνια. Ειδωθήκαμε με χαρά ύστερα από τόσον καιρό, θυμηθήκαμε και είπαμε πολλά.


Φουουου το κεράκι! Πολύχρονος κι ευτυχισμένος, κύριε Αναγνωστόπουλε!


Εδώ όλοι οι εκλεκτοί συνδαιτημόνες. Από αριστερά:
Γιώτα Κούγιαλη, εκπαιδευτικός, συγγραφέας και γραμματέας του Κέντρου Μαγνησιωτών Συγγραφέων (ΚΕΜΑΣΥ)
Ελένη Κονταξή (χαμογελαστή ξανθιά πίσω από τη Γιώτα), φιλόλογος, διδάκτωρ λογοτεχνίας και επιμελήτρια πανεπιστημιακών εκδόσεων
Μαίρη Τσουβαλά, επίκουρη καθηγήτρια κίνησης-δημιουργικής έκφρασης και εκπαίδευσης
Βασίλης Αναγνωστόπουλος, ομότιμος καθηγητής παιδικής λογοτεχνίας του πανεπιστημίου Θεσσαλίας, εμπνευστής και πρόεδρος του ΚΕΜΑΣΥ
Τασούλα Τσιλιμένη, συγγραφέας, αναπληρώτρια καθηγήτρια Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας και πρόεδρος του ΠΟΦΑ (Πανελλήνιος Όμιλος Φίλων Αφήγησης)
Δέσποινα Μουζαλά, φιλόλογος και διευθύντρια του 2ου Δημοτικού Σχολείου Βόλου
Τέτη Σώλου, σκιτσογράφος, συγγραφέας και μεταφράστρια του Λευκάδιου Χερν
Κώστας Μάγος, συγγραφέας και επίκουρος καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας
Ο άνθρωπος πίσω από την κάμερα είναι η Νατάσα Καρακατσάνη, συνεργάτιδα του Εργαστηρίου Λόγου και Πολιτισμού του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, συγγραφέας και εξαιρετική φωτογράφος.


Όλες οι μέρες του ταξιδιού στον Βόλο


Επάγγελμα σκιτσογράφος-παρουσίαση και εργαστήρι με τους μεταπτυχιακούς φοιτητές του τμήματος Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

Τετάρτη 2 Νοεμβρίου

Πώς να μην ξεκινήσει ευχάριστα η μέρα μου, όταν ανοίγω την μπαλκονόπορτα και βλέπω αυτή την εικόνα; Ήλιος, θάλασσα και μια μέρα σαν ανοιξιάτικη. 

Δούλεψα μέχρι το μεσημέρι και μετά από μια μεγάλη βόλτα στην παραλία σταμάτησα για έναν απολαυστικό καφέ στη λιακάδα κοντά στον Άγιο Κωνσταντίνο και στον Παπαδιαμάντη.



Απέναντί μου το Πανεπιστήμιο. Θα βρίσκομαι εκεί σε δύο ώρες. Προηγουμένως όμως ραντεβού με την Τασούλα Τσιλιμένη στην ΕΡΤ Βόλου για ζωντανή ραδιοφωνική συνέντευξη στην εκπομπή της Βίκυς Καποτά με θέμα το βιβλίο. Σήμερα θέμα της εκπομπής το βιβλίο «Οι ιστορίες του Σάββα – Πώς να επιβιώσετε από τους γονείς όταν πάτε σχολείο» από τις εκδόσεις Πατάκη. Στη συνέντευξη ειπώθηκαν πολλά ενδιαφέροντα πράγματα από τη συγγραφέα Τασούλα Τσιλιμένη για το πώς προσέγγισε το θέμα της και τι έδειξε μέσα από το καλογραμμένο και γεμάτο χιούμορ κείμενο. Εγώ μίλησα για την ανάγκη που αισθάνθηκα να εικονογραφηθεί το βιβλίο με διαφορετικό τρόπο –με διοράματα– ώστε να φαίνονται οι εικόνες σαν τρισδιάστες.

Και να ’μαι στο Πανεπιστήμιο, κάτω από τη θόλο και από ένα πανό. Σε λίγο θ' αρχίσει η διάλεξή μου (παρουσίαση και σκιτσογραφικό εργαστήρι) με τίτλο «Επάγγελμα σκιτσογράφος» στους φοιτητές του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών του Παιδαγωικού Τμήματος Προσχολικής Αγωγής στο πλαίσιο της ενότητας Έντυπο Παιδαγωγικό Υλικό. 


Πρώτο μέρος: Επάγγελμα σκιτσογράφος
Έγινε παρουσίαση με παράλληλη προβολή εικόνων. Άξονες της παρουσίασης ήταν:
• Η πολιτισμική  καλλιέργεια του σκιτσογράφου ώστε να αποκτήσει κριτικό πνεύμα και ματιά πάνω στη συγκεκριμένη ιστορική στιγμή που εκφράζει η δημιουργία του (κόμικ, γελοιογραφία, καρτούν, εικονογράφηση).
• Μέσα από ποιες διαδικασίες αποκτιούνται οι επαγγελματικές αλλά και οι ποικίλες άλλες δεξιότητες και πώς εντέλει υπηρετούν το σκίτσο και διευρύνουν τους ορίζοντες του δημιουργού.
• Η προσωπική διαδρομή μου μέσα στον κόσμο των εικόνων, των βιβλίων και των εντύπων (εφημερίδες, περιοδικά, αφίσες, φανζίν κ.λπ.).

Δεύτερο μέρος: Σκιτσογραφικό εργαστήρι
Στόχος μου ήταν να δείξω ότι η εικονογράφηση ενός κειμένου στηρίζεται στην κατανόησή του και στην έμπνευση. Διαγράφουμε τις φράσεις «δεν έχω ταλέντο» ή «δεν μπορώ να τραβήξω ούτε μία ευθεία γραμμή», που ακούγονται πολύ συχνά. Απελευθερώνοντας τον εαυτό μας όλοι μπορούμε να αποτυπώσουμε τις ιδέες μας με εικόνες. Στο εργαστήρι χρησιμοποιήσαμε κάποιες έξυπνες λύσεις που διευκολύνουν στη δημιουργία εικόνων ακόμα και όσους πιστεύουν ότι «δεν έχουν ταλέντο« και ότι «δεν μπορούν να τραβήξουν ούτε μία ευθεία γραμμή». Όλοι μπορούμε!


Όλες οι μέρες του ταξιδιού στον Βόλο




Βόλος-Παρουσίαση του βιβλίου «Οι ιστορίες του Σάββα – Πώς να επιβιώσετε από τους γονείς όταν πάτε σχολείο»

Τετάρτη 2 Νοεμβρίου

Η πρόσκληση για την παρουσίαση του βιβλίου 


Ο Βασίλης Αναγνωστόπουλος, ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, εμπνευστής και πρόεδρος του Κέντρου Μαγνησιωτών Συγγραφέων, προλόγισε την παρουσίαση του βιβλίου στη κατάμεστη αίθουσα του βιβλιοπωλείου Παιδεία.

Οι δύο βασικοί ομιλητές της παρουσίασης ο Κώστας Μάγος, επίκουρος καθηγητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, και ο Διονύσης Λεϊμονής, φιλόλογος και συγγραφέας, λίγο πριν αρχίσει η παρουσίαση. Οι ομιλίες τους ήταν εξαιρετικές. Εύστοχες, προσεγμένες και είχε προηγηθεί μεγάλη έρευνα. (Τις έχω ηχογραφήσει. Όταν κάνω απομαγνητοφώνηση, θα αναρτήσω τα βασικά σημεία).

Η δημοσιογράφος Ροσσάνα Πώποτα συντόνισε την παρουσίαση.

Στο πάνελ της παρουσίασης η συγγραφέας του βιβλίου Τασούλα Τσιλιμένη, ο Διονύσης Λεϊμονής, η Ροσσάνα Πόπωτα, ο Κώστας Μάγος και η εικονογράφος, εγώ.

Η παρουσίαση έκλεισε με τα παιδιά της πρώτης τάξης του 2ου Δημοτικού Σχολείου και τη διευθύντρια Δέσποινα Μουζαλά, που όχι μόνον είχαν διαβάσει το βιβλίο, αλλά πρόφτασαν να ετοιμάσουν και δύο βιβλία με ζωγραφιές εμπνευσμένα από τις ιστορίες του Σάββα.

Η δεύτερη συνάντηση-έκπληξη
Το απόγευμα, καθώς μιλούσα στους μεταπτυχιακούς φοιτητές, έκανα μια διαπίστωση. Ο Μάνος Κοντολέων έχει... μερίδιο ευθύνης στη διαμόρφωση ενός από τους χαρακτήρες των κόμικς μου. Και μάλιστα είπα: «Αυτό πρέπει οπωσδήποτε να το μάθει. Το βράδυ θα τον πάρω τηλέφωνο». Μπαίνοντας στον χώρο της παρουσίασης μαντέψτε ποιον είδα; Τον Μάνο Κοντολέων! Συνομιλούσε φιλικά με τον Βασίλη Αναγνωστόπουλο.

Μάνος Κοντολέων και Βασίλης Αναγνωστόπουλος

Μετά την παρουσίαση
Η παρέα μας (όχι ολόκληρη, γιατί κάποιοι έπρεπε να ταξιδέψουν) μεταφέρθηκε σ' ένα τσιπουράδικο και η βραδιά έκλεισε με τσίπουρα. Μετά γλυκάνισου οι μεν, άνευ γλυκάνισου οι δε. Χωριστήκαμε. Αλλά στο κέφι, στους μεζέδες και στη συζήτηση ήμασταν σε απόλυτη συμφωνία. 

Γιώτα Κούγιαλη και Διονύσης Λεϊμονής

Χαμογελάμε και συζητάμε.

Όλες οι μέρες του ταξιδιού στον Βόλο



Βόλος-ζωγραφίζοντας με τα παιδιά

Πέμπτη 3 Νοεμβρίου
Το πρωί επισκέφθηκα το 2ο Δημοτικό Σχολείο Βόλου, ύστερα από πρόσκληση της διευθύντριας Δέσποινας Μουζαλά. Σκοπός να γνωρίσουν τα παιδιά την σκιτσογράφο (δηλαδή εμένα), να συνομιλήσουν και να ζωγραφίσουν μαζί της. Για να συμμετέχουν όσο γίνεται περισσότερα παιδιά και να μη μείνει απέξω καμία τάξη, χρησιμοποιήσαμε τη μεγάλη αίθουσα των εκδηλώσεων.


Αν ξέρεις να φτιάχνεις έναν κύκλο, ένα τετράγωνο, ένα τρίγωνο και μια γραμμή, (Εύκολο; Ουουου, πανεύκολο!) τότε μπορείς να φτιάξεις μια εικόνα ή μια ολόκληρη ιστορία κόμικς. Κάπως έτσι αρχίσαμε. Μ' ένα ανθρωπάκι, που λες και ήταν φτιαγμένο από σπιρτόξυλα. Εύκολα μπορούσε ν' αλλάξει στάση. Να περπατήσει, να τρέξει, να πηδήσει, να σκύψει, να ξαπλώσει, να σηκωθεί. Εύκολα μπορούσε ν' αλλάξει έκφραση. Να γίνει χαρούμενο, θλιμμένο, θυμωμένο. Η φαντασία των παιδιών πρόσθεσε απίθανα στοιχεία και το σπιρτοξυλανθρωπάκι ζωντάνεψε στην εικόνα που έφτιαξε κάθε παιδί.


Τα παιδιά των μεγάλων τάξεων είχαν να κάνουν πολλές ερωτήσεις. Πώς φτιάχνεται ένα βιβλίο; Ποια είναι η σειρά; Πρώτα το κείμενο και μετά οι εικόνες; Πώς σκέφτεστε τι εικόνα θα φτιάξετε; Πώς ζωγραφίζετε; Με μολύβι, με μαρκαδόρο, με πινέλο; Ο τυπογράφος τυπώνει πολλά βιβλία; Μπορεί να τυπώσει ένα μόνον αντίτυπο; 


Φυσικά ζωγραφίσαμε. Βέβαια, ο χρόνος που απόμενε ήταν λίγος. Δεν μπορέσαμε να ζωντανέψουμε όπως θα θέλαμε τον σπιρτοξυλάνθρωπο, αλλά του φτιάξαμε τέλεια χέρια. Τι εννοώ. «Η δυσκολία που αντιμετωπίζει συνήθως ένας σκιτσογράφος είναι τα χέρια των χαρακτήρων του», είπα στα παιδιά. «Υπάρχει ένα απλό τρικ να φτιάχνεις την παλάμη με τα δάχτυλα». Και τους το έδειξα.
«Μια άλλη δυσκολία είναι τα άλογα», συνέχισα. 
«Κυρία, εγώ ξέρω πώς γίνονται τα άλογα», είπε μια κοπέλα. 
Χτύπησε το κουδούνι για διάλειμμα. Κανείς μας δεν κουνήθηκε. Οπότε φτιάξαμε και άλογα. 


Όλες οι μέρες του ταξιδιού στον Βόλο